انواع وضعیت نمادها در بورس


احسان والیان

معضل گشایش نمادها در بازار پایه

دنیای‌اقتصاد- علیرضا توکلی : هفته گذشته خبر از قصد سازمان بورس در طراحی شاخصی برای بازارپایه داده شد. این شاخص معیاری برای بررسی وضعیت کلی بازارپایه در دسترس فعالان قرار خواهد داد. گفته شده که محاسبه شاخص به عهده فرابورس قرار داده شده و به‌زودی ارائه می‌شود. در گزارش پیش‌رو به برخی از رویدادهای یک هفته گذشته «بازار پایه فرابورس» پرداخته می‌شود تا کمکی هر چند اندک به علاقه‌مندان و سرمایه‌گذاران در این بازار پرریسک باشد.

«بازگشایی» یا «گشایش اولیه» نمادها در بازارپایه در چند ماه اخیر مشکلات فراوانی را پیش روی سهامداران و حتی مدیران و کارشناسان فرابورس قرار داده است. ظاهرا در بخشی از قوانین جدید بازارپایه که از دید ما پنهان است اما ناظران فرابورس به آن دسترسی داشته و براساس آن اعمال قانون می‌کنند، بازگشایی نمادهای بازارپایه پس از رویدادهایی مانند برگزاری مجمع سالانه یا اظهارنظر مردود حسابرس نسبت به‌صورت‌های مالی، گرچه طبق قانون مکتوب بدون محدودیت نوسان است اما اجازه رشدی بیش از حدود ۳۰ درصد را ندارد. بر این اساس در صورتی‌که دو بار کشف قیمت بالاتر از این محدوده نامرئی انجام شود، هر دو بار معاملات باطل شده و کار با محدودیت دامنه نوسان ادامه می‌یابد. این‌ کار سبب می‌شود که پس از آن نماد چند روز در صف خرید سنگین قرار گیرد و خریداران به شدت در تکاپوی فرستادن سفارش‌های خرید در اولین لحظه به سامانه معاملات باشند. این تصور به‌صورت پررنگ بین افراد وجود دارد که دستور(خرید)هایی که از سوی کاربران آنلاین به سامانه معاملات ارسال می‌شود نسبت به سفارش‌هایی که از «ایستگاه‌های معاملاتی» (استیشن) کارگزاری به سامانه می‌رسد کندتر است که در این‌صورت برخی از مقربین کارگزاری‌ها موفق به خرید شده و از یک سود بی‌دردسر در روزهای آینده برخوردار می‌شوند. این باور هم ایجاد شده که عده‌ای با دانستن برخی از ویژگی‌های سیستم معاملاتی و به‌کاربردن ترفندهایی می‌توانند دستورات خود را در اولین اولویت‌ها در صف خرید بچینند که البته اثبات این موضوع به سادگی امکان‌پذیر نیست. وضعیت کسانی را هم باید در نظر داشت که به‌خاطر نیاز ضروری مجبور به فروش سهامی می‌شوند که می‌دانند اگر چند روز یا چند هفته دیگر بفروشند، سود بیشتری عایدشان می‌شود. وضعیت ناگوارتر از همه مربوط به کسانی است که در هنگام کشف قیمت، سهام خود را فروخته و با پول آن سهام دیگری خریده‌اند و از همان روز یا روز بعد باید متحمل تماس‌های کارگزاری برای تامین وجه شوند زیرا پس از ابطال معامله فروش، به‌خاطر خریدی که داشته‌اند، به کارگزاری بدهکارند. البته این‌گونه دخالت‌های ناظر محدود به بازارپایه نبوده و در تابلوهای اصلی بورس و فرابورس هم شاهد چنین موارد معدودی بوده‌ایم که سود بی‌دردسر و عدم‌النفع قابل‌توجهی را در دو سمت برای فعالان بازار رقم زده است.

در یک‌هفته گذشته در مورد چند نماد شاهد اعمال دامنه نوسان نامرئی بودیم. یکی از این نمادها مربوط به شرکت «ایرانیت» (سایرا) بود. ایرانیت مانند چند شرکت دیگر تولید‌کننده ورق‌های سیمانی (ساذری، سفارود، سفاسی، سپرمی و. ) با مصوبه ممنوعیت ورود و استفاده از آزبست در اواخر دهه ۸۰ به تدریج به سمت توقف تولید و تعطیلی دو کارخانه‌اش در تهران (شهرری) و اصفهان پیش رفت. مشکلات سایرا در چند سال اخیر آن‌قدرحاد شده بود که حتی قادر به حسابرسی صورت‌های مالی و برگزاری مجامع سالانه دو، سه سال اخیر نشده بود. اینک مدتی است که هیات‌مدیره سایرا درحال سروسامان دادن به اوضاع شرکت از جمله تعیین تکلیف بدهی‌ها به سازمان‌های دولتی مانند سازمان امور مالیاتی و تامین اجتماعی است. مجمع سالانه منتهی به ۳۱/ ۶/ ۹۷ ایرانیت قرار است در روز چهاردهم بهمن‌ماه برگزار شود تا با تایید صورت‌های مالی، زیان حدود ۱۰۰ تومانی به‌ازای هر سهم را به زیان‌های قبلی خود اضافه کند. در همین اثنا صورت‌های مالی حسابرسی نشده منتهی به ۳۱/ ۶/ ۹۸ چهارشنبه گذشته روی کدال قرار گرفت که براساس آن زیان انباشته شرکت بیش از ۱۶۰۰ تومان است، با وجودی‌که در این دوره با فروش یکی از دارایی‌ها یعنی دفتر مرکزی شرکت در تهران، سود ۲۲ تومانی برای هر سهم داشته است. نکته جالب درباره این سود ۲۲ تومانی آن است که شرکت مجبور شد روز یکشنبه طی یک شفاف‌سازی اعلام کند که سود قابل تقسیمی وجود ندارد تا پاسخ هیجانات کاربران فضای مجازی را داده باشد که از لزوم پوشش زیان انباشته ۱۶۰۰ تومانی پیش از هر تقسیم سودی غافل شده و به خیال تقسیم سود در مجمع سالانه ۹۸ بودند. سرمایه سایرا کمتر از ۵ میلیارد تومان است و ارزش بازار آن درحال‌حاضر کمتر از ۷۰ میلیارد تومان و تقریبا درحدود زیان انباشته شرکت است. در شفاف‌سازی اخیر شرکت در پاسخ به فرابورس، فهرستی از املاک و مستغلات شرکت از جمله زمین ۲۰ هکتاری اصفهان که تلاش‌هایی برای تغییر کاربری آن به مسکونی صورت گرفته، زمین بیش از ۲۰ هکتاری تهران که اوقافی بوده و به همین دلیل مانور شرکت روی آن کم خواهد بود، سه هزار متر زمین در رشت و نهایتا زمین چهار هزار متری ساری که درحال فروش رفتن است. البته تمام این زمین‌ها در رهن بانک‌هایی است که احتمالا ایرانیت به آنها بدهکار است. سه واحد آپارتمان در تهران هم به این فهرست اضافه شده است که ظاهرا در رهن نبوده و قابل فروش هستند. سرمایه‌گذارانی که در قیمت‌های هزار و خرده‌ای می‌خواهند این سهم را خریداری کنند باید حتما نیم‌نگاهی به‌صورت‌های مالی انداخته و بدهی‌های شرکت را محاسبه و در مقابل ارزش دارایی‌های شرکت که اینک شفاف شده بگذارند و آنگاه تصمیم به خرید بگیرند. پس از خرید نیز باید صبر زیادی داشته باشند تا شرکت بتواند دارایی‌های قابل توجه خود را تعیین تکلیف کند. واقعیت آن است که برخی از فعالان بازار که این سهم را طی چند سال، از قیمت‌های زیر ۱۰۰ تومان خردخرد خریداری کرده بودند در قیمت‌های بالای هزار تومان از آن خارج شدند و برای خریداران جدید صمیمانه آرزوی سود کردند. گرچه با این حجم از ورود نقدینگی به بازار نمی‌توان مطمئن بود که این افراد نیز در وقت مناسبی از سهم خارج شده باشند! در نامه مدیریت همچنین انواع وضعیت نمادها در بورس گفته شده که هیات‌مدیره قصد دارد برای ادامه کار شرکت، از برند «ایرانیت» استفاده کرده و (احتمالا) با شرکت‌های خارجی وارد همکاری شود. پیش از این هیات‌مدیره ایرانیت قصد داشت یکی از چند گزینه برای تولید را اجرایی کند که ظاهرا منصرف شده است. سهامدار عمده سایرا شرکت بورسی «تولیدی مهرام» (غمهرا) است که چند سال قبل ظاهرا پیگیر فروش سهم خود بود که البته موفق نشد. پس از اعمال نظر ناظر در بازگشایی با محدودیت نوسان، تابلوی سایرا شاهد صف خرید میلیونی بود تا شاید چند وقت دیگر به همان قیمت مدنظر معامله‌گران برای کشف قیمت برسد. البته از نگاهی دیگر با عطش شگفت‌انگیز خریداران این روزها، صف‌های خرید میلیونی در نمادهای بازارپایه به امری معمولی تبدیل شده است.

نماد «کارخانجات صنعتی آزمایش» هم با گذشت بیش از یک‌ماه از بسته بودن به‌خاطر برگزاری مجمع، دوبار در قیمت ۲ هزارتومان کشف قیمت و روز اول (چهارشنبه) بیش از ۲/ ۱ میلیون سهم (به ارزش بیش از ۴/ ۲ میلیارد تومان) و روز دوم (شنبه) بیش از ۱/ ۲ میلیون سهم (به ارزش بیش از ۳/ ۴ میلیارد تومان) معامله شد اما ناظر تایید نکرد. البته نماد مربوط به آزمایش و چند نماد انگشت‌شمار دیگر از نمادهایی هستند که گفته می‌شود با توجه به رویدادهای دهه ۸۰ پیرامون آنها، هنوز هم حساسیت‌هایی درحول‌و‌حوش آنها در سازمان وجود دارد. یکی از فعالان بازار به شوخی می‌گوید: «این نمادها به همراه برخی از افراد حقیقی پرحاشیه بازار، به‌صورت «افته» (Case Study) در آموزش‌هایی که به کارکنان سازمان و شرکت‌های بورس و فرابورس داده می‌شود مورد بحث قرار می‌گیرند.» این موضوع از آنجا نشات می‌گیرد که در برخی از مجامع بورسی با صحبت‌هایی که با نماینده‌(گان) سازمان در حاشیه جلسه می‌شود آشنایی خوبی با این نمادها و افراد پرحاشیه دارند و برخی از صحبت‌هایشان به‌گونه‌ای است که گویی آن سال‌ها را به‌خاطر دارند، درحالی‌که با توجه به سن و سالشان در آن موقع نهایتا نوجوان بوده‌اند. آزمایش نیز روزهای بعد شاهد صف‌های خرید چند ده میلیونی بود و سهامداران باید منتظر باشند که با فرض تداوم شرایط فعلی بازار، تا پایان بهمن قیمت موردنظرشان در گشایش را روی تابلو ببینند.

«بازرسی مهندسی و صنعتی ایران» (خبازرس) یکی دیگر از نمادهایی بود که پس از مجمع سالانه نتوانست در قیمت دلخواه که متضمن رشد ۵۰درصدی بود بازگشایی شود و ناگزیر به نوسان محدود ۲ درصدی بسنده کرد و البته صف خرید چند میلیونی را به خود دید. خبازرس زیان ۸۸ ریالی را برای هر سهم در دوره منتهی به ۳۱/ ۶/ ۹۸ مورد تایید قرار داد که پیش از این اشاره شد ناشی از گرفتن ذخایری بابت طلب‌های وصول نشده از مشتریان بود.

علت توقف نماد در بورس چیست؟

علت توقف نماد در بورس

یکی از مشکلاتی که معامله گرها در بازار بورس با آن مواجه هستند توقف نماد می باشد.در چنین شرایطی افراد قادر به معامله سهام مورد نظر در بورس نبوده و تا زمان بازگشایی نماد باید منتظر بمانند.معمولا زمانی این اتفاق میافتد که اتفاق مهمی در آن شرکت رخ داده باشد و آن اتفاق تاثیر زیادی در تغییر ارزش و قیمت سهام مورد نظر گذاشته باشد.با توقف نماد در بورس (بر اساس وضعیت توقف نماد) ممکن است برای مدت کوتاه و یا حتی طولانی امکان معاملات سهام مورد نظر از بین برود. در این بخش قصد داریم در خصوص دلایلی که منجر به توقف نماد در بورس می شوند صحبت کرده و آن ها را بررسی نماییم؛ بنابراین اگر به این موضوع علاقه مندید تا پایان مقاله علت توقف نماد در بورس همراه ما باشید.

انواع وضعیت نماد چه می باشند؟

همانطور که در بالا اشاره شد با توقف نماد میزان ریسک نقدشوندگی افزایش می یابد که مطمئنا بسیاری از سهام داران از این وضعیت خوششان نخواهد آمد. به همین دلیل در آموزش بورس تلاش می شود انواع وضعیت نمادها به صورت کامل بررسی شده تا سرمایه گذاران در صورت مواجه شدن با آن امکان تصمیم گیری بهتری داشته باشند.
با این وجود در این وضعیت ها نیز همیشه استثنائاتی وجود دارد.
آشنایی با وضعیت های ذکر شده در زیر کار سهام داران را آسان کرده و باعث می شود در برخی شرایط راحت تر تصمیم بگیرند.

وضعیت مجاز

وضعیت مناسب معامله گرها و سهام داران؛ در این وضعیت افراد قادر خواهند بود آزادانه و بدون هیچ مشکلی به معامله سهام خود بپردازند.

وضعیت مجاز – متوقف

در این شرایط وضعیت معامله سهام مجاز بوده اما امکان سفارش گیری در آن وجود ندارد یا به عبارتی متوقف شده است.

وضعیت مجاز – محفوظ

زمانی که وضعیت نماد شرکتی به صورت مجاز – محفوظ باشد بدین معنا است که نماد مورد نظر برای مدتی متوقف شده است. با این وجود این نوع وضعیت امید بخش است و احتمال این که مجددا وضعیت نماد مجاز شود وجود دارد.
با وجود این که در این وضعیت امکان سفارش وجود دارد اما معامله برای مدتی متوقف شده و تنها پس از بر طرف شدن دلیل آن امکان خرید و فروش سهام مجددا فعال خواهد شد.

وضعیت ممنوع

هنگامی که وضعیت نماد در این حالت قرار بگیرد امکان معامله سهام مورد نظر وجود نخواهد داشت؛ دلایل تغییر وضعیت نماد به این حالت متفاوت بوده که یکی از موارد را در زیر بیان می کنیم.
گاهی این وضعیت پس از کشف قیمت سهام پیش می آید و نماد مورد نظر در مدت زمانی کوتاه تا زمانی که مورد بررسی ناظر بازار قرار نگیرد در حالت ممنوع می ماند. با این وجود همانطور که در بالا نیز اشاره شد در چنین شرایطی احتمال مجاز شدن نماد وجود دارد.

وضعیت ممنوع – متوقف

یکی از سخت ترین وضعیت ها در رابطه با نماد بورس، وضعیت ممنوع – متوقف می باشد.
در صورتی که نماد سهام در چنین وضعیتی قرار بگیرد تا اطلاع ثانوی قادر به معامله سهام خود و حتی ایجاد دستورات روی آن ها نخواهید بود.
نکته منفی دیگر در این زمینه را می توان عدم بازگشایی نماد در همان روز عنوان نمود که این نکته می تواند منجر به ضرر افراد زیادی شود.
توجه داشته باشید که در وضعیت ممنوع امکان بازگشایی سهام مورد نظر جهت معامله وجود دارد و یا به عبارتی بسته شدن آن موقت است اما در رابطه با وضعیت ممنوع – متوقف شرایط کمی پیچیده تر بوده و ممکن است مدت طولانی تری امکان معامله سهام وجود نداشته باشد.

علت توقف نماد در بورس چیست؟

دلایل توقف نماد در بورس

حال که با انواع وضعیت در رابطه با نمادها آشنا شدید نوبت به بررسی علت ها و مدت زمان توقف نماد در بورس می رسد.

نوسان قیمت یک سهم بیش تر از 20 درصد

در صورتی که طی پنج روز متوالی ارزش یک سهم 20 درصد افزایش و یا کاهش پیدا کند نماد سهم مورد نظر بسته شده یا به عبارتی متوقف خواهد شد.
در چنین وضعیتی انواع وضعیت نمادها در بورس به مدت یک ساعت سهام مورد نظر در حالت سفارش گیری خواهد بود و تنها پس از آن است که مجددا می تواند به شرایط قبلی خود برگشته و دوباره امکان خرید و فروش وجود داشته باشد.

نوسان قیمت یک سهم بیش تر از 50 درصد

در صورتی که طی پانزده روز متوالی ارزش یک سهم به میزان 50 درصد افزایش و یا کاهش پیدا کند نماد سهام مورد نظر متوقف خواهد شد.
در چنین شرایطی(حداکثر تا دو روز کاری) شرکت مورد نظر موظف به تشکیل یک کنفرانس و شفاف سازی در رابطه با سهم خود می باشد.(این کار معمولا در سایت کدال انجام می پذیرد)
در این شرایط(نوسان 50 درصد) سرمایه گذاران قادر خواهند بود سوالات خود را در رابطه با سهام مورد نظر از مشاوران سرمایه گذاری جهت رفع ابهام و شفافیت بیشتر بپرسند.
مجددا لازم به ذکر است شرایط ذکر شده مربوط به بورس ایران می باشد و اگر قصد سرمایه گذاری در بازارهای دیگر مانند فارکس را دارید باید در رابطه با آموزش های مربوط به آن ها مانند آموزش فارکس تحقیق کنید.

مجمع عمومی عادی سالیانه

هر شرکت فعال در بورس موظف است پس از پایان سال مالی یک مجمع عمومی برگزار نماید.(هر شرکت حداکثر تا چهار ماه پس از پایان سال مالی فرصت ایجاد مجمع را دارد)
هدف از این اقدام تصویب صورت های مالی و همچنین تقسیم سود میان سرمایه گذاران می باشد.
با برگزاری این مجمع نماد سهام تا دو روز متوقف می شود به همین دلیل افرادی که به شرکت در این مجامع علاقه چندانی ندارند پیش از آغاز آن ها سهم خود را می فروشند.

مجمع عمومی فوق العاده

در برخی شرایط پیش می آید که شرکتی به دلیل افزایش یا کاهش سرمایه خود تصمیم به برگزاری مجمع های فوق العاده می گیرد.
در چنین شرایطی یک روز قبل از تشکیل چنین مجمعی نماد سهام مورد نظر متوقف می شود که این مورد را می توان علت توقف نماد در بورس دانست.
همچنین در صورتی که پس از برگزاری مجمع ذکر شده تا دو روز بعد از افشای اطلاعات در صورتی که این اطلاعات منجر به تغییر سرمایه نشوند، نماد مورد نظر بازگشایی خواهد شد؛ با وجود اینکه این مجمع علت توقف نماد در بورس بوده عموما سهام داران را با مشکل خاصی رو به رو نمی کند.

افشای اطلاعات با اهمیت

در صورتی که شرکتی قصد افشای اطلاعات مهم و با اهمیتی را در کدال داشته باشد معاملات مربوط به سهام آن متوقف خواهد شد.
توجه داشته باشید که اطلاعات با اهمیت در دو دسته (الف) و (ب) قرار می گیرند و تفاوت بین آن ها در زمان بازگشایی نماد مورد نظر می باشد.
اگر اطلاعاتی که در بالا راجع به آن ها صحبت شد در دسته (الف) باشند، زمان بازگشایی نماد روز کاری بعد می باشد.
و اگر اطلاعات مورد نظر در دسته (ب) باشند، تا حد امکان بازگشایی نماد آن در همان روز و یا حداکثر تا روز بعد می باشد.
در زیر لیست برخی از اطلاعات هر دو دسته را برای شما ذکر کرده ایم.

اطلاعاتی که در دسته (الف) قرار می گیرند:

  • تحصیل سهام شرکت دیگر
  • واگزاری سهام شرکت دیگر
  • انواع وضعیت نمادها در بورس
  • تغییرات مهم در شرکت های زیر نظر شرکت موردنظر
  • تغییر سهام دار عمده
  • در صورت وقوع حوادث غیر مترقبه
  • تعدیلات سنواتی
  • درخواست خروج شرکت از بورس مربوطه
  • تغییر مجوز ها
  • تغییر علائم تجاری
  • تغییر امتیاز تجاری
  • قیمت ارز
  • دریافت یا پرداخت کمک نقدی بیش از 5 درصد از سرمایه کلی شرکت
  • پذیرش یا انتقال اوراق در بازار های مهم بین المللی
  • اعلام اعسار یا ورشکستگی شرکت
  • اعلام نتایج برگزاری مناقصه یا مزایده
  • اعلام نتایج شرکت در مناقصه یا مزایده
  • تغییر در برآورد های حسابداری
  • تعلیق یا توقف تمام یا بخشی از فعالیت های شرکت
  • شروع مجدد فعالیت تعلیق شده یا متوقف شده
  • بهره برداری از طرح ها و پروژه های جدید
  • تغییرات اساسی در قرارداد های بزرگ شرکت مثل انعقاد قرارداد یا فسخ آن
  • کشف منابع یا ذخایری که بسیار زیاد و قابل توجه باشند
  • هر نوع ترکیب، تجزیه، ادغام یا اکتساب در شرکت ها
  • هنگام نقل و انتقال دارایی های ثابت شرکت

اطلاعاتی که در دسته (ب) قرار می گیرند:

  • تغییر در ترکیب تولید یا فروش محصولات
  • تغییر در وضعیت شرکت های توزیع کننده یا مشتریان عمده
  • داشتن برنامه انتشار اوراق بدهی شرکت
  • پیشنهاد پرداخت سود
  • تغییر در سیاست های پرداخت سود
  • ایجاد یا منتفی شدن بدهی های احتمالی
  • تغییر یکی از حسابرس ها
  • تصمیم هیئت مدیره شرکت برای بازخرید سهم یا فروش سهم خزانه
  • برگزاری انواع مناقصه یا مزایده در شرکت
  • شرکت در انواع مناقصه یا مزایده شرکت های دیگر
  • اطلاعات مربوط به ماده 129 اصلاحیه قانون تجارت یا معامله با اشخاص وابسته دیگر
  • پذیرفتن تعهدات جدید
  • اتمام زمان تعهدات قدیمی
  • دعاوی مهم مطرح شده علیه شرکت

برگزاری جلسه هیئت مدیره جهت افزایش سرمایه به میزان 200 درصد یا بیش تر از محل صدور سهام جایزه

علت توقف نماد در بورس را می توان برگزاری اینگونه جلسات دانست و مدت زمان توقف نماد در چنین شرایطی حداکثر یک روز تا زمان قابل معامله شدن سهام جدید می باشد.

سایر علت های توقف و مدت زمان توقف نماد

در صورت مظنون شدن به استفاده از اطلاعات ‌نهانی توسط برخی افراد در معاملات اوراق بهادار مدت زمان لازم تا پایان بررسی ها حداکثر پنج روز می باشد.
بررسی در رابطه با دستکاری قیمت نیز همانند مورد بالا منجر به توقف سهام تا حداکثر پنج روز خواهد شد.
همچنین جهت پیگیری موارد مشکوک، سازمان بورس قادر خواهد بود تا حداکثر 30 دقیقه نماد سهام مورد نظر را متوقف کند؛ البته افزایش این زمان در صورت عدم رسیدن به نتیجه مطلوب بستگی به نظر مدیرعامل بورس خواهد داشت.
در صورت عدم رعایت ضوابط اطلاع رسانی نیز حداکثر تا 72 ساعت نماد مورد نظر بسته و یا متوقف خواهد شد.
از دیگر مواردی که منجر به توقف نمادها می شود می توان به افزایش یا کاهش قیمت پایانی اشاره نمود.
البته توجه داشته باشید بورس موظف است دلیل خود را جهت توقف نماد معاملاتی مورد نظر را حداکثر تا پایان روز کاری اعلام نماید.
درضمن این سازمان باید پانزده دقیقه پیش از بازگشایی نماد مورد نظر مراتب را اطلاع رسانی نماید.
توجه داشته باشید مواردی که در بالا به آن ها اشاره نمودیم مربوط به بازار بورس در ایران بوده و سایر بازارها به خصوص در کشورهای دیگر از قوانین خاص خود پیروی می کند.

توقف نماد چگونه اطلاع رسانی می شود؟

توقف نماد ها از طریق سایت tsetmc.com توسط ناظر بازار اطلاع رسانی شده و قابل پیگیری خواهد بود.
در چنین شرایطی می توانید پس از ورود به سایت ذکر شده روی بخش پیام ناظر کلیک کرده و علت توقف نماد در بورس را مشاهده نمایید.
همچنین اطلاعات ذکر شده در بالا در سامانه کدال نیز اطلاع رسانی می شود.
این اطلاعات شامل تعداد سهام، ارزش سهام، ارزش بازار، ارزش معاملات و به طور کلی شامل تمامی اطلاعات مربوط به سهام مورد نظر است؛ همچنین وضعیت نماد نیز در این بخش ذکر می شود.

مواردی در خصوص قوانین بازگشایی و توقف نمادها

در رابطه با بازگشایی و توقف نمادها دو مورد وجود دارند که آشنایی با آن ها می تواند مفید باشد.

مورد اول:

ممکن است نام مرحله پیش گشایش به گوشتان خورده باشد؛ در این مرحله قادر خواهید بود سفارش خود را ثبت کنید با این وجود در این مرحله فقط ثبت سفارش صورت گرفته و امکان معامله وجود ندارد.

مورد دوم:

در رابطه با حراج های ناپیوسته بهتر است بدانید که اگر در طول این حراج ها معامله ای صورت نپذیرد یا معامله انجام شده مورد تایید سازمان بورس نباشد امکان انجام مجدد آن ها وجود دارد.(البته پس از اطلاع رسانی سازمان بورس)
این معامله بار دیگر در 90 دقیقه اول جلسه بعد قابل اجرا خواهد بود.

جمع بندی

توقف نمادها یکی از عوامل تاثیر گذار در رابطه با افزایش ریسک نقد شوندگی سهام می باشد؛ به همین دلیل پیدا کردن علت توقف نماد در بورس و جلوگیری از آن از اهمیت بالایی برخوردار است.
در بالا به برخی از مهم ترین عواملی که منجر به این توقف می شوند به همراه زمان توقف اشاره شد؛ امیدواریم که برای شما مفید بوده باشد.
همچنین پیشنهاد ما این است که پیش از وارد شدن به بازار بورس حتما به مباحث ذکر شده در این مقاله که منجر به توقف نماد در بورس می شوند توجه داشته باشید.
چراکه در صورت آشنا شدن با این موارد قادر خواهید بود در شرایط غیرقابل پیش بینی در خصوص توقف نمادها تصمیمات بهتری بگیرید و از تصمیماتی که در نهایت منجر به ضرر شما می شوند تا حد امکان بکاهید.
ممنون از اینکه تا پایان این بخش با موضوع “علت توقف نماد در بورس چیست” همراه ما بودید.

چرا نماد ها متوقف می شوند ؟

علت توقف نماد

هر روز سهم های زیاد به دلایل مختلف متوقف می شوند .

وقتی به به تابلوی آن ها مراجعه می کنید می بینید که وضعیت مجاز-متوقف و یا ممنوع – متوقف دارند .

در پست قبلی راجب انواع وضعیت نماد ها صحبت کردیم .

در این پست سعی داریم علت توقف نمادها را بررسی کنیم .

توقف نماد به علت برگزاری مجمع عمومی عادی سالیانه

مجمع عمومی عادی سالیانه که هر سال برای تصویب صورت های مالی و تقسیم سود نقدی بین سهامداران تشکیل می شود در این حالت سهم حداکثر ۲ روز قبل از برگزاری مجمع سهم متوقف می شود و حداکثر ۲ روز پس از افشای اطلاعات حاصل از مجمع در سامانه کدال توسط شرکت سهم بدون دامنه نوسان بازگشایی می شود .

توقف نماد به علت برگزاری مجمع عمومی فوق العاده

در این حالت سهم یک روز قبل از برگزاری مجمع باید متوقف شود و حداکثر ۲ روز پس از افشای اطلاعات حاصل از مجمع باید بازگشایی شود .

اگر موضوع مجمع افزایش سرمایه باشد ، بازگشایی سهم بدون محدودیت دامنه نوسان و در غیر این صورت بازگشایی با محدودیت دامنه نوسان می باشد .

توقف نماد به علت نوسان بیش از ۲۰ درصد

اگر طی ۵ روز کاری متوالی قیمت پایانی یک سهم بیش از ۲۰ درصد نوسان کند نماد به مدت ۶۰ دقیقه در حالت مجاز-متوقف قرار می گیرد .

توقف نماد به علت نوسان بیش از ۵۰ درصد

اگر طی ۱۵ روز کاری متوالی قیمت پایانی سهم بیش از ۵۰ درصد نوسان داشته باشد سهم متوقف می شود و پس از برگزاری کنفرانس اطلاع رسانی توسط شرکت سهم حداکثر ۲ روز کاری بعد از توقف با محدودیت دامنه نوسان بازگشایی می شود

توقف نماد به علت افشای اطلاعات با اهمیت

اگر شرکت قصد افشای اطلاعات با اهمیت در سامانه کدال داشته باشد سهم متوقف می شود اما بازگشایی سهم باتوجه به نوع افشای اطلاعات ( الف یا ب ) انجام می شود .

اگر افشای اطلاعات از نوع الف باشد بازگشایی بدون محدودیت دامنه نوسان و در روز کاری بعد انجام می شود اما اگر افشای اطلاعات از نوع ب باشد بازگشایی سهم در همان روز و با محدودیت دامنه نوسان انجام می شود .

برای مشاهده سایر پست های آموزشی بورسی روی اینجا کلیک کنید .

مفهوم «نماد» در بورس اوراق بهادار

احسان والیان

احسان والیان

  • اشتراک‌گذاری

جر و بحث بالا گرفته بود. چند نفر پشت یک میز جمع شده بودند. به صفحه کامپیتور زل زده بودند. سر و بدن‌های‌شان تکان نمی‌خورد و انگار خشک‌شان زده باشد تنها لب‌های‌شان تکان می‌خورد و کلماتی نامفهوم را به زبان می‌آوردند. یکی فریاد می‌زد؛ «بابا فملی بهتر است!». یکی دیگر در جواب می‌گفت؛ «نه! الان وقتشه که بریم سراغ گروه «و». بحث ادامه داشت و نمی‌شد به این رمزگذاری‎‌ها پی برد. بعد از چند ساعت از یکی‌شان پرسیدم که قصه این کلمات ناآشنا چیست؟ در پاسخ گفت که این‌ها نماد سهام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس هستند. متوجه شدم که نماد در بورس اوراق بهادار باید از اهمیت بالایی برخوردار باشد که مانند ارزهای مختلف به صورت مداوم بر زبان افراد حاضر در بورس جاری است. اما برای این که به فایده آن‌ها پی ببرم بیش‌تر سوال کردم و در نهایت نتیجه تمام سوالاتم به شکلی شد که برای‌تان تعریف خواهم کرد.

اهمیت وجود نماد در بورس اوراق بهادار

به سرعت رد و بدل شدن اطلاعات میان همان افرادی که پشت رایانه به صفحه نمایشگر نورانی خیره شده بودند دقت کردم و بعد از توضیحاتی که همکار فعال در بورس ارائه داد فهمیدم که برای رسیدن به نتیجه سریع‌تر است که نمادها این طور به کار می‌روند. در واقع این اولین مزیت آنها است. نماد در بورس به خاطر کوتاه بودن‌اش این ویژگی را دارد که سرعت در کلام را بالا می‌برد و تنها با چند حرف به هم چسبیده، اطلاعاتی را در مورد یک سهم ارائه می‌دهد. اما چرا باید برای انتقال اطلاعات و جستجو در بورس تا این اندازه سرعت عمل داشت و با شناخت هر چه بیش‌تر نمادها به عملکرد و انتخاب و خرید و فروش در سهام اهمیت داد؟ یک دلیل این است که زمان باز شدن بازار بورس و اجازه معامله تنها در زمانی کوتاه – در حد سه تا کمتر از چهار ساعت – امکان‌پذیر است. از طرف دیگر تصمیماتی که می‌گیریم نیز باید سریع انجام گیرند. جذاب‌تر برایم این بود که اصلا نمادها چگونه ساخته می‌شوند؟ آیا از الگویی یکسان پیروی می‌کنند یا دلبخواه هر کدام از شرکت‌ها انتخاب می‌شوند؟

ساختن نماد در بورس

شرکت‌های پذیرفته شده در بورس باید نماد مشخصی برای فعالیت و معاملات‌شان داشته باشند. نمادهای بورسی هم آن طور که به نظر می‌رسد بدون اصول انتخاب نمی‌شوند. مشخص است که نماد بورسی هر شرکت از دو بخش تشکیل شده است؛ قسمت اول آن نشان دهنده صنعتی است که شرکت مربوطه در آن فعال است. به عنوان مثال نماد «سخوز» که متعلق به سهام سیمان خوزستان است در اول نماد خود حرف «س» را دارد که اشاره به صنعت سیمان در کشور دارد. و قسمت دوم را خلاصه‌ای از نام شرکت موردنظر می‌دانند. البته گفتنی است که این قاعده از چند جهت شامل استثنا هم هست. یکی این که لزوما همه نمادهای شرکت‌های فعال در یک صنعت با اول اسم آن صنعت شروع نمی‌شوند (مثلا سرمایه‌گذاری‌ها و بانک و تامین مالی) و دیگر این که برخی حرف‌ها مانند «ح» وجود دارند که وقتی اول نماد باشند به سهام خاصی اشاره نمی‌کنند. منظور از همین حرف «ح» تنها این است که سهام موردنظر یک حق تقدم سهام است و حرف بعد از «ح.» نماد و صنعت را مشخص می‌کند. البته در این حالت از حرف «ح» در پایان نماد هم استفاده می‌شود. در بعضی دیگر از ابزار سرمایه گذاری مانند صندوق های سرمایه گذاری هم چنین حالاتی وجود دارد؛ به عنوان مثال صندوق سرمایه گذاری طلای کیان با نماد گوهر در صفحه‌های نمایشگر نمادها در بازار بورس و اوراق بهادار به چشم می‌خورد. اما جذاب است که برخی از حروف اول در نمادهای بورسی را بشناسیم.

حروف اول، نشانگر صنعت مربوطه

با مراجه به وبسایت رسمی TSETMC می‌توان با تمام نمادهای بورسی شرکت‌های پذیرفته شده در بورس آشنا شد. اما تا فرصت هست و گرم مبحث مفهوم نماد در بورس هستیم به شناخت بعضی از حروف اولی‌ها بپردازیم.

حرف «ف» در نمادهای بورسی: حرف «ف» را در نمادهای بورسی مانند فملی که متعلق به صنعت ملی مس ایران است می‌بینیم، یا نمادهای دیگری مانند فجر به عنوان فولاد امیرکبیر کاشان یا فکاوه که می‌شود فولاد کاوه جنوب کیش. این حرف نشان‌دهنده گروه فلزات اساسی است.

حرف «و» در نمادهای بورسی: شاید انتظارمان این باشد که گروه بانک‌ها و موسسات اعتباری باید حرف اول نمادشان «ب» باشد. اما این حرف «و» است که در اول نمادهای بانکی و مالی قرار می‌گیرد. وسپه، وخارزم و وبیمه از این دست نمادها هستند.

حرف «س» در نمادهای بورسی: حرف «س» به عنوان حرف اول که در اول بعضی از نمادهای بورسی می‌نشیند اشاره به صنعت سیمان دارد. مانند سخوز که مثال‌اش را زدیم یا سبزوا که به سیمان لار سبزوار مرتبط می‌شود.

حرف «چ» در نمادهای بورسی: این حرف که گویی طعنه به چوب و کاغذ می‌زند به اول نماد گروهای محصولات کاغذی اضافه می‌شود. مانند نمادهای چکاپا، چکارن و چکاوه. البته گفتنی است که شرکت‌های تولید کننده چوب هم مانند شرکت‌های تولید کننده کاغذ دارای این حرف در اول نماد خود هستند.

ابزار سرمایه گذاری و مالی حاضر در بورس اوراق بهادار

پیش‌تر هم اشاره کردیم که بعضی از نمادها انگار به هیچ کدام از سهامی که به چشم‌مان آشنا هست تعلق ندارند. حضور ابزار سرمایه گذاری در بورس اوراق انواع وضعیت نمادها در بورس بهادار ایجاب می‌کند که ما شاهد حضور نمادهایی مستقل از لحاظ ترکیب حروف و بدون هیچ پیشوند و پسوند آشنایی باشیم. ابزارهای مالی مانند اسناد خزانه، امتیاز تسهیلات مسکن و همچنین ابزاری که چه در بازار بورس و چه فرابورس برای مدت مشخصی حضور دارند از دسته نمادهایی خواهند بود که باید آن‌ها را به طور مستقل و نه از روی حرف اول‌شان بشناسیم.

نتیجه گیری

در گیر و دار خریدهای‌مان در بازار بورس بارها این سوال برای‌مان پیش آمده بود که این نمادهای بورسی نشان دهنده چه چیز هستند و اصلا مفهوم نماد در بورس چیست؟ فرصتی پیش آمد تا هر آن چه در مورد این نمادهای متنوع وجود دارد را بشناسیم. از تجزیه ساختار کلی نماد گرفته تا استثناهایی که در بعضی از آن‌ها وجود دارد و باید به طور جداگانه شناخته شود را مورد بررسی قرار دادیم.

عقب‌ماندگی بورس از تورم

عقب‌ماندگی بورس از تورم امری کاملا محتمل و قابل‌تخمین بود، چراکه به علت ماهیت تحولات قیمتی در بازار سرمایه کاملا پیش‌بینی‌پذیر است که چه سرنوشتی در انتظار بازار یادشده قرار دارد.

طبق بررسی‌های صورت‌گرفته به‌نظر می‌رسد نماگر اصلی بازار سرمایه در مقایسه با تورم در سطوح پایینی قرار گرفته و در مواردی از تورم عقب‌مانده است.

این اساس، تعدیل شاخص‌کل در مقایسه با شاخص قیمت مصرف‌کننده نشان می‌دهد که دماسنج اصلی بورس تهران در محدوده ۳۵۴‌هزار واحدی قرار دارد و به‌عبارتی با آخرین روز‌های آذر‌ماه سال‌۹۸ برابری می‌کند.

البته در چنین شرایطی بسیاری از کارشناسان این حوزه بر این باور هستند که با توجه به برآیند حرکتی شاخص‌کل بورس تهران طی سال‌های اخیر و همچنین به علت ماهیت تحولات قیمتی در بازار سرمایه انتظار می‌رفت که بورس از تورم عقب بماند؛ این در حالی است که روند نسبت p/ e در بازار سرمایه به کمترین مقدار طی سه سال‌گذشته رسیده است و در محدوده ۶/ ۵واحدی قرار دارد، از این‌رو می‌توان گفت مجموع این عوامل نشان‌دهنده افزایش ارزندگی و کاهش ریسک سرمایه‌گذاری نسبت به دیگر بازار‌های موازی است.

نگاهی به گذشته

«بورس تهران از تورم عقب‌مانده است.» این صحبت رضا بهرامی، کارشناس بازار سرمایه است. وی می‌گوید: «عقب‌ماندگی بورس از تورم امری کاملا محتمل و قابل‌تخمین بود، چراکه به علت ماهیت تحولات قیمتی در بازار سرمایه کاملا پیش‌بینی‌پذیر است که چه سرنوشتی در انتظار بازار یادشده قرار دارد.

حدفاصل پایان سال‌۱۳۹۴ بود که رالی صعودی بازار سرمایه در بسیاری از صنایع و شرکت‌های بزرگ بورسی شروع شد و تا اواسط سال‌۹۹ ادامه یافت. رالی صعودی یادشده در بورس تهران را می‌توان بزرگ‌ترین رالی صعودی تاریخ بازار سهام دانست، چراکه بیش از دوبرابر رشد‌های اخیر خود را در مدت‌زمان یادشده تجربه کرد.

بر این اساس می‌توان گفت انتظار چنین وضعیتی از بورس تهران وجود داشت که بعد از دیدن فرجام کار بورس عدم‌تناسب در تخصیص دارایی‌ها کاملا مشهود بود.»

بهرامی ادامه داد: «در چنین شرایطی تورم خود را به میانگین حرکت شاخص‌کل بورس تهران رساند و می‌توان گفت در سطوح برابری قرارگرفتند، چراکه کاهش شدید قیمت‌ها، رشد شاخص قیمت مصرف‌کننده و کاهش شدید قیمت‌ها در اغلب نماد‌های حاضر در بازار سرمایه نهایتا وضعیت را به‌جایی رساند که به‌نظر می‌رسد نقطه تعادل در پایان این فرآیند واگرایی با یک شتاب‌دهنده همراه شود، از این‌رو انتظار می‌رود با رسیدن به شرایط مذکور بیش از پیش بر ارزندگی بازار سهام تاکید شود و سرمایه‌گذاران نیز با اطلاع از ارزندگی سهام موجود در بورس تهران با اطمینان‌خاطر بیشتری در معاملات بازار یادشده حضور داشته باشند.»

دلار؛ عامل جدایی‌ناپذیر از بورس تهران

علی پوررمضان، دیگر کارشناس بازار سرمایه در این‌باره معتقد است: «بازار سرمایه همواره وابستگی شدیدی به نرخ دلار داشته و در مقایسه نمودار‌ها نیز این همبستگی مشهود است که عمدتا به دلیل صادراتی‌محور بودن شرکت‌های بزرگ بازار سرمایه است.

از طرفی رشد دلار منجر به ایجاد تورم و رشد دارایی‌های شرکت‌های بورسی اعم از خطوط تولید و املاک شرکت‌ها خواهد شد و همین عوامل باعث‌شده تا رشد دلار تاثیر مستقیمی بر بازار سرمایه داشته باشد. از سال‌۹۷ که آغاز رشد دلار و شاخص‌کل بود، این وابستگی بیشتر خودنمایی کرد و حتی بازده بازار سرمایه از بازده دلار سبقت گرفت و بسیار فراتر رفت، به‌طوری‌که از فروردین سال‌۹۷ تا شهریور ۹۹، دلار رشد حدود ۷ برابری را تجربه کرد، ولی شاخص بورس تهران حدود ۲۰‌برابر رشد داشت.

گرچه عمده این رشد به‌نظر غیر‌منطقی و حبابی صورت گرفت که منجر به ریزش شدید قیمتی سهام بازار و بی‌اعتمادی سرمایه‌گذاران تازه‌وارد به بازار شد، اما بهتر است در مقایسه بازار سرمایه با دیگر بازار‌ها فقط به این روز‌های فعلی بازار نگاه نکنیم و بازه ۳‌سال‌اخیر را درنظر بگیریم تا متوجه بازده بهتر بازار سرمایه در مقایسه با سایر بازار‌های موازی شویم، اما از شهریور۹۹ تا به امروز دلار تقریبا رشد داشته و سطح تورم عمومی هم همواره مثبت بوده، ولی شاخص‌کل افت ۳۵‌درصدی را تجربه کرده و حتی در برخی نماد‌ها این افت تا بیش از ۷۰‌درصد نیز ادامه یافته که همین امر نشان‌دهنده این است که شاید شاخص‌کل به‌خوبی نتواند میزان این کاهش را انواع وضعیت نمادها در بورس نشان دهد و کاهش دارایی‌های سرمایه‌گذاران در مقایسه با شاخص‌کل بسیار بیشتر است.»

پوررمضان تشریح کرد: «ارزش دلاری بازار سرمایه در حال‌حاضر به کمتر از ۱۸۰‌میلیارد دلار رسیده است که با کسر ارزش دلاری شرکت‌های پذیرفته‌شده (عرضه‌های اولیه) ارزش دلاری بازار به ۱۵۰‌میلیارد دلار در سال‌۹۲ خواهد رسید. روند نسبت p/ e هم به کمترین مقدار طی سه سال‌گذشته رسیده و در محدوده ۶/ ۵واحدی قرار گرفته است.

مجموع این عوامل نشان‌دهنده افزایش ارزندگی و کاهش ریسک سرمایه‌گذاری نسبت به دیگر بازار‌های موازی است، ضمن اینکه به‌رغم ارزندگی و عقب‌ماندگی بازار سرمایه شاهد این هستیم که مقصد نقدینگی و پول‌های سرگردان بازار‌هایی به‌جز بازار سرمایه است.»

وی افزود: «ریسک سرمایه‌گذاری در بازار سرمایه همواره بیشتر از دیگر بازار‌های موازی است و این ریسک سود یا ضرر بیشتری هم به‌همراه خواهد داشت. همان‌طور که در ابتدای سال‌۹۹ سرمایه‌گذاران دچار بیش واکنشی شده بودند و در هر سهم و هر قیمتی خریدار بودند، این روز‌ها نیز شاهد همین بیش واکنشی هستیم و سهامداران در هر سهم و قیمتی فروشنده هستند.

به‌نظر می‌رسد ریسک سرمایه‌گذاری در بازار سرمایه این روز‌ها نسبت به دیگر بازار‌ها کمتر شده و ورود نقدینگی به بورس می‌تواند شروع موج صعودی جدیدی را رقم بزند. از نظر تکنیکالی نیز پیش‌بینی می‌شود که نماگر اصلی بازار سهام در محدوده یک‌میلیون و ۳۰۰‌هزار واحد نوسان داشته باشد، ضمن اینکه احتمالا از اوایل آبان موج جدید روند حرکتی نماگر یادشده آغاز شود.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.